Năm rủi ro đối với nền kinh tế toàn cầu trong năm 2027

Một đợt điều chỉnh mạnh trên thị trường chứng khoán Mỹ, châm ngòi bởi sự sụp đổ trong lĩnh vực AI

Đợt điều chỉnh của công nghệ Mỹ kéo dài thành một thị trường giá xuống sâu, toàn diện. Tại sao? Nhu cầu đối với Trí tuệ nhân tạo gây thất vọng, có lẽ vì việc doanh nghiệp áp dụng còn yếu. Các mô hình rẻ hơn đang bứt phá vào thời điểm các doanh nghiệp ngày càng dè chừng với token đắt đỏ. Tình trạng dư thừa công suất gia tăng và chi phí tài trợ cao hơn đang tác động trên toàn ngành, kích hoạt các sự kiện tín dụng bên ngoài nhóm hyperscaler lớn.

Hoạt động của Mỹ chịu cú đánh mạnh; cho đến nay trong năm 2026, khoảng một phần ba tăng trưởng đến từ AI. Theo quy tắc ước tính nhanh, một đợt sụt giảm thêm 30% của cổ phiếu sẽ xóa sổ 24,5 nghìn tỷ đô la tài sản hộ gia đình. Điều này tập trung ở nhóm người tiêu dùng thu nhập cao, những người ít có khả năng cắt giảm chi tiêu hơn. Người tiêu dùng hầu như không hề nao núng khi bong bóng dotcom vỡ, nhưng lần này những người có thu nhập cao lại là nhóm duy nhất đang chi tiêu.

Đầu tư sẽ chịu tác động nặng nề hơn. Đầu tư vào trung tâm dữ liệu và cơ sở hạ tầng là một rủi ro rõ ràng, nhưng điều kiện tài trợ thắt chặt hơn – thông qua chênh lệch tín dụng nới rộng – sẽ ảnh hưởng đến các doanh nghiệp vượt xa lĩnh vực AI. Đầu tư ngoài công nghệ đã chịu cú đánh lớn hơn sau thời kỳ dotcom so với chính công nghệ.

Tin tốt là đây không phải năm 2008; bảng cân đối kế toán của hộ gia đình và doanh nghiệp khỏe mạnh hơn nhiều. Fed cũng có khả năng sẽ thực hiện các đợt cắt giảm lãi suất mạnh. Chủ tịch Warsh không tin rằng chính sách hiện tại đang mang tính thắt chặt, không nghi ngờ gì vì thị trường chứng khoán đang được hỗ trợ. Nhưng nếu điều đó thay đổi, một trụ cột quan trọng của chu kỳ thắt chặt của Fed sẽ mất đi.

Tác động: Khả năng suy thoái kinh tế Mỹ, trong khi châu Âu ít bị ảnh hưởng hơn. Chu kỳ tăng lãi suất của Fed bị thu hẹp và cắt giảm lãi suất nhanh hơn.

Các tác động lạm phát vòng hai xuất hiện trên quy mô lớn

Một trong những nhận định chính của chúng tôi trên khắp châu Âu là các tác động vòng hai từ cú sốc năng lượng vẫn được kiềm chế, cho phép các ngân hàng trung ương lớn cắt giảm lãi suất về cuối năm 2027. Nhưng điều này có thể sai vì bốn lý do.

Thứ nhất, việc cho đến nay chưa có tác động vòng hai đơn giản phản ánh độ trễ dài hơn. Các doanh nghiệp đã xây dựng khả năng chống chịu tốt hơn trước các cú sốc kể từ năm 2022, thông qua phòng hộ rủi ro (hãy nghĩ đến các hãng hàng không châu Âu) và chuỗi cung ứng. Nhưng khi khủng hoảng kéo dài hơn, khả năng chống chịu này ngày càng bị thách thức. Đợt tăng vọt gần đây của giá khí đốt tự nhiên cũng có nghĩa là đây không còn chỉ là một cuộc khủng hoảng dầu mỏ. Điều đó có thể khiến lạm phát thực phẩm đảo chiều mạnh trong mùa đông. Bài kiểm tra lớn có thể là việc điều chỉnh lại giá vào đầu năm mới trên toàn lĩnh vực dịch vụ.

Thứ hai, thị trường việc làm bắt đầu thắt chặt. Số vị trí tuyển dụng tăng lên vào thời điểm nguồn cung lao động bị hạn chế bởi làn sóng di cư thấp ở nhiều quốc gia. Người lao động giành được ưu thế trong quá trình thương lượng tiền lương và hưởng lợi từ các thỏa thuận tăng lương lớn hơn và/hoặc các khoản thưởng một lần. Điều đó khuếch đại tác động lên lạm phát dịch vụ.

Thứ ba, chính giá năng lượng tăng vọt cao hơn. Sự leo thang kéo dài ở Trung Đông có thể đẩy dầu lên 130$/thùng hoặc cao hơn vào mùa đông này. Các ngân hàng trung ương đã công khai lập luận rằng giá năng lượng và xác suất xảy ra tác động vòng hai có tương quan dương.

Cuối cùng, các chính phủ bắt đầu gánh chi phí của cú sốc năng lượng lên bảng cân đối kế toán của họ, tăng cường hỗ trợ cho hộ gia đình và doanh nghiệp, bất chấp chi phí vay mượn gia tăng. Điều đó sẽ làm giảm tác động tiêu cực lên tăng trưởng. Và dù nó có thể làm dịu đà tăng của lạm phát toàn phần nếu hỗ trợ trực tiếp làm giảm chi phí năng lượng, nó sẽ làm gia tăng áp lực lạm phát trong trung hạn.

Tác động: Lạm phát cơ bản vẫn cao hơn nhiều so với mục tiêu vào năm 2027. Các đợt tăng lãi suất đáng kể hơn, chứng minh kỳ vọng của thị trường là đúng. Việc cắt giảm lãi suất bị trì hoãn.

Thời tiết và các sự cố hạ tầng trọng yếu gây chấn động nền kinh tế toàn cầu

Thập kỷ này đã chứng minh rằng các cú sốc nguồn cung đang trở nên phổ biến hơn, củng cố quan điểm lâu nay của chúng tôi rằng các chu kỳ lạm phát đang ngắn lại. Có hai cú sốc rõ ràng có thể xảy ra vào năm 2027.

Thứ nhất, thời tiết. El Niño, nếu đặc biệt nghiêm trọng, có thể làm tăng mạnh giá nông sản (mặc dù nghiên cứu của chúng tôi cho thấy điều này không phải là không thể tránh khỏi). Mực nước thấp ở kênh đào Panama cũng có thể là một biến số đối với vận tải biển và chuỗi cung ứng. Chồng lên cú sốc năng lượng hiện có, lạm phát toàn phần có thể duy trì ở mức 4%, đặc biệt là ở châu Âu, kéo dài đến tận năm 2028.

Thứ hai, một sự cố nghiêm trọng đối với cơ sở hạ tầng trọng yếu. Một cuộc tấn công mạng hoặc sự cố kỹ thuật dây chuyền làm tê liệt điện, thanh toán, liên lạc hoặc dịch vụ đám mây trên nhiều nền kinh tế châu Âu trong vài ngày. Thiệt hại kinh tế có khả năng tăng phi tuyến tính theo thời gian, tần suất và phạm vi địa lý của sự cố mất điện. Đợt mất điện kéo dài 18 giờ trên phần lớn Tây Ban Nha vào năm 2025 hầu như không có tác động rõ rệt đến GDP. Nhưng các đợt mất điện lặp đi lặp lại, có tác động lớn và khó lường sẽ ảnh hưởng đến niềm tin, đồng thời buộc các doanh nghiệp phải chuyển một khoản tiền đáng kể để xây dựng khả năng chống chịu, thông qua chuỗi cung ứng phức tạp hơn, hệ thống tốt hơn và phòng ngừa rủi ro.

Tác động: Tăng trưởng thấp hơn và lạm phát có khả năng cao hơn, đặc biệt nếu các cú sốc này có yếu tố giá hàng hóa. Các ngân hàng trung ương có nhiều khả năng nghiêng về lập trường diều hâu hơn.

Căng thẳng địa chính trị hạ nhiệt mang lại lợi ích kinh tế từ việc giảm áp lực năng lượng

Với việc Đảng Cộng hòa ở thế yếu sau cuộc bầu cử giữa kỳ và Tổng thống Trump ngày càng tập trung vào di sản của mình, một thỏa thuận do Mỹ dẫn dắt chấm dứt chiến tranh Ukraine sớm hơn dự kiến và tạo điều kiện cho một sự hòa giải rộng hơn với Nga. Washington gây sức ép buộc Kyiv chấp nhận các nhượng bộ lãnh thổ để đổi lấy các bảo đảm an ninh, trong khi đề nghị Moscow nới lỏng trừng phạt theo từng giai đoạn và tăng cường hợp tác kinh tế để đổi lấy một lệnh ngừng bắn bền vững.

Quan hệ Mỹ-Nga được cải thiện, đến lượt nó, tạo ra dư địa cho ngoại giao Trung Đông nhanh hơn và rộng hơn, bao gồm sự ủng hộ của Nga đối với một giải pháp đàm phán với Iran và các ràng buộc hạt nhân chặt chẽ hơn. Việc hạ nhiệt nhanh hơn dự kiến trên cả hai mặt trận làm giảm ngay các rủi ro an ninh đối với châu Âu và sự gián đoạn đối với năng lượng và vận tải biển, đồng thời hỗ trợ niềm tin, đầu tư và công cuộc tái thiết Ukraine.

Tác động: Giá dầu (và đặc biệt là dầu diesel) cùng giá khí đốt tự nhiên của châu Âu giảm đáng kể và bền vững, thông qua phần bù rủi ro thấp hơn và sau đó là dòng chảy được cải thiện. Lạm phát vẫn ở mức cao trong quý 1, do áp lực đã tích tụ sẵn trong hệ thống, nhưng giảm xuống dưới 2% vào mùa hè ở Mỹ và châu Âu. Các đợt cắt giảm lãi suất của ngân hàng trung ương được đẩy nhanh.

Tình trạng bán tháo trên thị trường trái phiếu ngày càng trở nên tồi tệ hơn

Nhóm Chiến lược Lãi suất của chúng tôi cho rằng lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10 năm có thể chạm 6% nếu tăng trưởng của Mỹ tăng tốc lên 3-4%, thâm hụt ngân sách xấu đi hơn nữa, hoặc lạm phát không giảm xuống.

Yếu tố nào trong số đó chi phối rõ ràng là rất quan trọng; một cú sốc cầu tích cực rõ ràng có những hệ quả rất khác so với cú sốc lạm phát được thảo luận ở trên.

Dù vậy, lợi suất còn cao hơn nữa – đặc biệt trong một thị trường trái phiếu biến động – sẽ tạo ra một phép thử căng thẳng đáng kể khác đối với hệ thống tài chính toàn cầu. Điều này có nguy cơ làm trầm trọng thêm những lo ngại hiện có về các bên tham gia AI sử dụng đòn bẩy và sẽ đóng vai trò như một lực cản lớn hơn nữa đối với nền kinh tế Mỹ, vượt ra ngoài làn sóng triển khai trung tâm dữ liệu. Và nó có thể khơi dậy những lo ngại nghiêm trọng hơn và lan rộng hơn về tài chính công châu Âu. Hàng loạt cuộc bầu cử khiến các nhà lãnh đạo đương nhiệm khó có thể thực thi – hoặc hứa hẹn – thắt lưng buộc bụng vào thời điểm chủ nghĩa dân túy gia tăng. Chênh lệch lợi suất của Pháp vượt quá 200bp và lan sang các thị trường khác, như trái phiếu BTP của Ý.

ECB đối mặt với một tình thế tiến thoái lưỡng nan, nhưng dấu hiệu lây lan rộng hơn ngoài Pháp sẽ là chất xúc tác cho hành động – bắt đầu bằng việc phát tín hiệu (hoặc hành động) ôn hòa hơn, nếu lạm phát cho phép, hoặc chấm dứt chương trình Thắt chặt định lượng. Tuy nhiên, ngưỡng kích hoạt Công cụ Bảo vệ Truyền dẫn vẫn chưa được đáp ứng.

Tác động: Tăng trưởng yếu hơn trên khắp Mỹ và châu Âu. Các ngân hàng trung ương khó chuyển sang lập trường ôn hòa hơn, đặc biệt nếu đà tăng của lợi suất trái phiếu bắt nguồn từ lạm phát cao hơn.

Đọc phân tích gốc tại đây